etnomatematik dalam kalangan penduduk

Download etnomatematik dalam kalangan penduduk

Post on 15-Jan-2017

217 views

Category:

Documents

2 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

  • ETNOMATEMATIK DALAM KALANGAN PENDUDUK KAMPUNG SUNGAI

    OBAR TINUSA DI SANDAKAN SABAH : KAJIAN

    SISTEM NOMBOR DAN SUKA TAN

    ERNA WA TI BINTI HASSAN

    PERPUSTAKAAN UlNusm MALAYSIA SABAH

    DISERTASI INI DIKEMUKAKAN UNTUK MEMENUHI SEBAHAGIAN

    DARIP ADA SY ARA T MEMPEROLEHI IJAZAR SARJANA MUDA

    SAINS DENGAN KEPUJIAN

    PROGRAM MA TEMATIK DENGAN EKONOMI

    SEKOLAH SAINS DAN TEKNOLOGI

    UNIVERSITI MALAYSIA SABAH

    APRIL 2007

    UMS UNIVERSITI MALAYSIA SABAH

  • ; .

    ! !

    -' . ; .. _ ....: -.1 -

    I -Flr..l:[W] ]L,: t+-lliJ!Y)~k.vn6t~k._g~(~~ I:ctt,A.Q ~lt\dlAh, t.CN'D~\,1~_t~.m~fAl a~I!AC 1 ~W{A di ~O\ncleJ':& VJ ~ ~ 'klo, t) ~'.Q~ Vl

  • v

    PENGAKUAN

    Saya akui karya ini adalah hasil kerja saya sendiri kecuali nukilan dan ringkasan yang

    setiap satunya telah saya jelaskan sumbernya.

    Tarikh Tandatangan

    ~~~~~t;L~~~~~~ HS 2004-3213

    UMS UNIVERSITI MALAYSIA SABAH

  • VI

    DIPERAKUKAN OLEH

    TANDATANGAN

    1. PENYELIA

    ( PROF. MADYA DR. AMRAN AHMED)

    2. PEMERIKSA 1

    ( DR. AINI JANTENG )

    3. DEKAN SEKOLAH SAINS DAN TEKNOLOGI )~ /MtzJtvr'7-. (SUPTIKS PROF. MADYA DR. SHARIFF A. KOMANG) ______ _

    UMS UNIVERSITI MALAYSIA SABAH

  • IV

    PENGHARGAAN

    Syukur Alhamdulillah ke hadrat Ilahi dengan izinnya saya dapat menyempumakan

    projek tahun akhir ini pada mas a yang telah ditetapkan. Saya ingin mengambil

    kesempatan ini untuk mengucapkan ribuan terima kasih ke atas jasa baik semua pihak

    yang telah memberikan kerjasama dan bantuan bagi menyiapkan projek ini.

    Saya ingin mengucapkan ucapan terima kasih tidak terhingga ini khas untuk

    ibu, Haipah Binti Antang, bapa, Hassan Bin Salam serta keluarga yang telah

    memberikan seman gat dan bantuan kewangan serta sentiasa memberikan sokongan

    dan berdoa kepada Ilahi supaya saya terus berjaya di dunia dan akhirat.

    Dalam pada itu, saya amat terhutang budi kepada Prof. Madya Dr. Amran

    Ahmed, selaku penyelia projek, yang telah banyak memberikan nasihat dan tunjuk

    ajar serta bersabar dengan karenah saya sepanjang perlaksanaan projek ini . Ucapan

    jutaan terima kasih tidak terhingga kepada beliau. Saya juga turut berterima kasih

    kepada pensyarah Program Matematik Dengan Ekonomi yang turut terlibat untuk

    menjayakan projek ini.

    Tidak ketinggalan juga ribuan terima kasih untuk penduduk Kampung Sungai

    Obar Batu 7, Sandakan kerana telah memberikan kerjasama yang sepenuhnya kepada

    saya untuk menjayakan kajian ini.

    Akhir sekali, saya ingin mengucapkan terima kasih kepada rakan-rakan yang

    sudi membantu serta memberikan idea dan nasihat dalam meneruskan kajian ini.

    Semoga segala pertolongan yang diberikan itu mendapat balasan dari yang Esa.

    Adalah diharapkan dengan lahimya penulisan ini akan dapat mengembangkan

    lagi bidang ilmu pengetahuan khususnya dalam bidang matematik untuk kebaikan

    sejagat. Sekian.

    ERNAWATI BINTI HASSAN

    UMS UNIVERSITI MALAYSIA SABAH

  • v

    ABSTRAK

    Kajian ini adalah satu tinjauan am ke atas amalan budaya matematik di kalangan

    masyarakat di Kampung Sungai Obar Tinusa, Batu 7 Sandakan. Tujuan utama adalah

    untuk meninjau penggunaan matematik dalam budaya kehidupan seharian masyarakat

    tersebut. Antara kaum yang terlibat ialah kaum Bugis, lawa, Bajau, Orang Sungai,

    Suluk dan Visaya. Maklumat diperolehi melalui pengumpulan data primer iaitu

    melalui temuramah yang dibuat dan data sekunder melalui pengumpulan data dari

    majalah, buku, jurnal dan sebagainya. Data sekunder diperolehi dari perpustakaan.

    Hasil kajian mendapati wujudnya asas-asas ilmu pengetahuan matematik dalam

    kehidupan seharian masyarakat tersebut dari segi sistem nombor, sukatan dan

    pengukuran yang telah dipraktikkan secara meluas. Namun, perubahan zaman dan

    kesan pengaruh luar sedikit sebanyak telah mempengaruhi dan menjejaskan runalan

    bidang yang telah diamalkan sejak dari nenek moyang lagi. Kajian lanjut yang lebih

    menjurus amat diperlukan bagi menyelamatkan budaya ini.

    UMS UNIVERSITI MALAYSIA SABAH

  • VI

    ETHNOMATHEMATICS AMONG RESIDENT OF KAMPUNG SUNGAI OBAR

    TINUSA IN SANDAKAN : THE STUDY OF NUMERAL SYSTEM AND

    MEASUREMENT

    ABSTRACT

    This study is an observation to the culture in mathematic view among the society in

    Kampung Sungai Obar Tinusa, Batu 7 Sandakan. The purpose of the study is to

    survey the application of mathematical knowledge in the culture of the society. The

    societies that involve in this study are the Bugis, Jawa, Orang Sungai, Suluk and

    Visaya. All the information can get from the collection of data primer through

    interviews and for the secondary data is through from the reading material such as

    magazines, books, journals and so on. The secondary data can be found in the library.

    The result shows, that there is an exist knowledge of mathematic in the daily life such

    as numerical system, measurement and measuring which is practically done. But it

    depends to the changes of modem life and its affect which is already give influence

    spoil the custom that had been practiced from our great grandparent. More further

    study is recommend in order to save our culture.

    UMS UNIVERSITI MALAYSIA SABAH

  • Vll

    KANDUNGAN

    Muka Surat

    PENGAKUAN II

    PENGESAHAN 111

    PENGHARGAAN IV

    ABSTRAK V

    ABSTRACK VI

    KANDUNGAN VlI

    SENARAI JADUAL X

    SENARAI RAJAH xi

    SENARAI SIMBOL XlI

    BABl PENDAHULUAN 1

    1.1 Pengenalan 1

    1.2 Kepelbagaian Masyarakat 3

    1.2.1 Masyarakat Bugis 4

    1.2.2 Masyarakat J awa 5

    1.2.3 Masyarakat Orang Sungai 7

    1.2.4 Masyarakat Bajau 9

    1.2.5 Masyarakat Suluk 10

    1.2.6 Masyarakat Visaya 11

    1.3 Latar Belakang Kawasan Kajian 12

    1.4 ObjektifKajian 14

    1.5 Skop Kajian 14

    1.6 Permasa1ahan Kajian 15

    1.7 Kepentingan Kaj ian 16

    BAB2 ULASAN PERPUSTAKAAN 17

    2.1 Masyarakat 17

    2.2 Bahasa 18

    2.3 Etnomatematik 19

    2.4 Matematik 20

    UMS UNIVERSITI MALAYSIA SABAH

  • 2.4.1 Sistem nombor

    a. Sistem Nombor Asas

    b. Sistem Nombor Kardinal

    c. Sistem Nombor Ordinal

    2.3.2 Kiraan Matematik

    a. Kiraan nombor tak tetap (Indefinables Numbers)

    b. Kiraan nombor adverval

    c. Kiraan satu demi satu

    2.5 Ukuran

    2.6 Sukatan

    BAB3 METODOLOGI KAJIAN

    3.1 Pengenalan

    3.2 Kaedah Temubual

    3.2.1 Lokasi Kaj ian

    3.3 Kaedah Pembacaan

    BAB4 KEPUTUSAN

    4.1 Pengenalan

    4.2 Pengamatan

    4.3 Sistem Nombor Asas

    4.4 Sistem Nombor Kardinal

    4.5 Sistem Nombor Ordinal

    4.6 Sistem Nombor Tak Tetap (Indefinable Number)

    4.7 Sistem Nombor Adverval

    4.8 Nombor Satu demi Satu

    4.9 Ukuran anggota badan

    4.10 Ukuran dalam Sukatan

    BAB 5 PERBINCANGAN

    5.1 Pengenalan

    5.2 Sistem nombor asas

    5.3 Sistem nombor kardinal

    21

    21

    22

    24

    25

    25

    26

    27

    28

    31

    33

    33

    34

    36

    36

    37

    37

    37

    38

    40

    43

    45

    47

    50

    52

    55

    56

    56

    56

    61

    Vlll

    UMS UNIVERSITI MALAYSIA SABAH

  • 5.4 Sistem nombor ordinal

    5.5 Sistem nombor tak tetap

    5.6 Sistem nombor adverval

    5.7 Sistem nombor satu demi satu

    5.8 Ukuran anggota badan

    5.9 Sistem sukatan

    BAB 6 KESIMPULAN DAN CADANGAN

    6.1 Kesimpulan

    6.2 Cadangan

    RUJUKAN

    64

    65

    66

    68

    70

    72

    74

    74

    76

    77

    IX

    UMS UNIVERSITI MALAYSIA SABAH

  • x

    SENARAI JADUAL

    No. Jadual Muka Surat

    2.1 Sistem nombor as as 22

    2.2 Sistem nombor kardinal 23

    2.3 Sistem nombor ordinal 24

    2.4 Sistem nombor tak tetap 26

    2.5 Sistem nombor adverval 27

    2.6 Sistem nombor satu demi satu 28

    2.7 Ukuran-ukuran bagi paras ketinggian 30

    2.8 Ukuran dalam penyukatan isipadu 32

    4.1 Sebutan bagi sistem nombor asas mengikut bangsa 39

    4.2 Sebutan bagi sistem nombor kardinal mengikut bangsa 41

    4.3 Sebutan bagi sistem nombor ordinal mengikut bangsa 44

    4.4 Sebutan bagi sistem nombor tak tetap mengikut bangsa 46

    4.5 Sebutan bagi sistem nombor adverval mengikut bangsa 48

    4.6 Sebutan bagi sistem nombor adverval bagi perbuatan 49

    4.7 Sebutan bagi sistem nombor satu demi satu mengikut bangsa 51

    4.8 Sebutan bagi ukuran-ukuran bagi paras ketinggian mengikut bangsa 53

    4.9 Sebutan bagi isipadu mengikut bangsa 55

    5.1 Perbandingan sebutan bangsa Visaya dengan Sepanyol dalam

    sistem nombor kardinal 60

    UMS UNIVERSITI MALAYSIA SABAH

  • Xl

    SENARAI RAJAH

    No. Rajah Muka

    Surat

    1.1 Peta Sulawesi 5

    1.2 Peta Pulau Jawa 7

    1.3 Peta Filipina 11

    UMS UNIVERSITI MALAYSIA SABAH

  • xu

    SENARAI SIMBOL

    > lebih banyak

    < kurang daripada

    v semua

    C ada

    o tiada

    sarna

    UMS UNIVERSITI MALAYSIA SABAH

  • Bab 1

    PENDAHULUAN

    1.1 Pengenalan

    Matematik adalah suatu ilmu yang telah lama wujud dari zaman nenek moyang lagi.

    Matematik dapat diaplikasikan dan membantu manusia dalam kehidupan seharian sebagai

    contoh dalam perniagaan, penyu

Recommended

View more >